Wanneer koninkryke bots

Klop, klop, klop, klop.

Iets aan die dringendheid en beslistheid van die klop aan jou voordeur sê vir jou dat die persoon wat daar buite staan, hulp nodig het. Hoewel jou digitale horlosie 1:38 wys, is jy onmiddellik uit die bed, en die adrenalienstorming vee die slaperigheid uit jou gedagtes.

Klop, klop, klop, klop.

Wie ook al daar buite staan, meen dit ernstig! Daar is geen spoor van huiwering in daardie kloppe nie!

Jy maak die deur oop en sien die jong vrou van drie huise verder in die straat daar staan, met ’n benoude blik in haar oë. “O, ek is jammer dat ek u in die middel van die nag pla. Maar sal u my asseblief help …”

Haar verhaal stroom uit. Hier in die Guangxi-streek van China oefen regeringsamptenare druk uit om die eenkindbeperking af te dwing. Sy het reeds twee kinders gehad en verskeie boetes betaal, en verwag nou haar derde. En juis vanaand het ’n vriendin wat in die afdwingingsdepartement werk, ná donker by haar kom inloer om haar in die geheim mee te deel dat hulle haar môre vir ’n gedwonge aborsie wil kom haal as sy nie instem om dit self te laat doen nie.

Nou staan sy by jou deur en vra om skuiling. Jy weet dat dit teen die wet is om haar te help wegkruip.

Sou jy haar as ’n dissipel van Jesus help? Selfs al was dit onwettig om haar te help?

’n Botsing van waardes

Dit is ’n botsing van koninkryke. Nee, ons oorlog behels nie gewere en ballistiese missiele nie. Hierdie oorlog is ’n botsing van waardes en deugde. God het gesê: “Gaan heen en vermeerder en vul die aarde,” en geen moordenaar sal deel van die hemel wees nie. Die teenstaande koninkryk sê: “Ons vrees oorbevolking. Jy sal jou baba doodmaak, of ons sal dit vir jou doodmaak.”

En die stryd is aan die gang. Christus se koninkryk teen die koninkryke van hierdie wêreld. Christus se geregtigheid teen die eiegeregtigheid van dié wat hulle eie maatstaf van reg en verkeerd kies, eerder as om hulle te onderwerp aan die geregtigheid wat Hy in sy leringe uiteengesit het.

As burgers van Christus se koninkryk is Christene op baie fronte vasgevang in die botsing met die waardes van aardse koninkryke. Een voortdurende netelige kwessie met die koninkryke van hierdie wêreld was selfverdediging en oorlog. Jesus se etiek is om die kwaad met die goeie te oorwin. Die koninkryke van hierdie wêreld probeer die kwaad met straf en wraak onderdruk. ’n Baie onlangse voorbeeld hiervan is die wraakmoord op Osama bin Laden. Jesus se metode om Osama te oorwin, sou gewees het om sy hart met liefde te wen en dit van stryd en oorlog na vrede en liefde te verander. Die koninkryke van hierdie wêreld het “getriomfeer” oor Osama se haat met ’n wraakmoord.

Maar, ongelukkig, is dit baie waarskynlik dat daar wraak geneem sal word vir die wraak, en dat die haat voortgedra sal word. Haat oorwin nie haat nie. Slegs liefde oorwin haat.

Die botsing deur die geskiedenis

’n Voorbeeld van ’n historiese botsing van koninkryke het plaasgevind toe Europeërs Afrikane ontvoer (of ontvoerde Afrikane gekoop) en hulle as slawe na verskeie dele van die wêreld verskeep het. Sulke moreel verdraaide waardes kan nooit deur dissipels van Jesus aanvaar word nie, en sommige van hierdie dissipels het begin om hulle stemme te laat hoor. In 1688 is die eerste verklaring teen slawerny uitgereik in die gebied wat later die Verenigde State van Amerika sou word. ’n Groep Mennoniete/Kwakers naby Philadelphia het ’n brief aan ander Kwakers geskryf en hulle berispe omdat hulle slawerny aanvaar het. Hier volg ’n gedeelte van die brief, in hedendaagse Engels weergegee:

Dit is die redes waarom ons teen die handel in mense is: Is daar iemand wat graag verkoop of lewenslank ’n slaaf gemaak wil word? Hoe bang en kleingelowig is baie mense op see wanneer hulle ’n vreemde skip sien—hulle vrees dat dit ’n Turkse skip is, dat hulle gevange geneem en as slawe na Turkye verkoop sal word. Hoe doen die verslawing van Afrikane dan beter as wat die Turke doen? Ja, dit is eerder erger vir hulle wat sê dat hulle Christene is; want ons hoor dat die meeste van sulke swart mense hierheen gebring word teen hulle wil en toestemming, en dat baie van hulle gesteel word. … Daar is ’n spreuk dat ons aan alle mense moet doen soos ons wil hê hulle aan ons moet doen; sonder om te onderskei op grond van hulle geslag, afkoms of kleur. En is dié wat mense steel of beroof, en dié wat hulle koop of aanskaf, nie almal eenders nie? … Maar ons staan daarteen dat mense hierheen gebring word, of teen hulle wil beroof en verkoop word. … Sê tog, wat kan in die wêreld erger aan ons gedoen word as dat mense ons beroof of ontvoer en ons as slawe na vreemde lande verkoop, en mans van hulle vroue en kinders skei? Aangesien dit nie aan ons gedoen word soos ons wil hê dit aan ons gedoen moet word nie, is ons daarom teen hierdie koop en verkoop van mense. En ons wat bely dat dit onwettig is om te steel, moet eweneens vermy om sulke gesteelde goedere te koop, maar eerder help om hierdie roof en diefstal, indien moontlik, te stuit. En sulke mense behoort uit die hande van die rowers bevry en vrygelaat te word …

Die dapper manne wat die dokument onderteken het, het op die regte plek begin. Hierdie brief is aan medegelowiges gestuur wat deur die waardes en etiek van hierdie wêreld meegesleur is. Dink net: Kwakers wat slawe koop en verkoop! Die brief was ’n teregwysing aan ander gelowiges, nie ’n politieke verklaring aan die regering nie.

Desondanks het die brief die politieke koninkryke van hierdie wêreld teengestaan. Dit het voorgestel dat Christene “moet help om hierdie roof en diefstal te stuit” en dat “sulke mense uit die hande van die rowers bevry behoort te word”. As jy immers die een was wat van jou gesin ontvoer en as slaaf verkoop is, sou jy nie ’n helpende hand waardeer as jy ontsnap het nie? Die brief was nie ’n oproep tot gewapende opstand nie, en selfs nie tot politieke betrokkenheid nie. Dit was ’n oproep aan Christene om hulle te bekeer van hulle betrokkenheid by hierdie sonde van gewettigde ontvoering, en gereed te wees om diegene te help wat in die middel van die nag by hulle deur aanklop omdat hulle skuiling nodig het.

In die volgende 150 jaar sou sommige van die Amerikaanse kolonies en later die Verenigde State van Amerika dit onwettig maak om ’n slaaf te help ontsnap. George Washington self (wat by sy dood meer as 300 slawe besit of gehuur het) het die Wet op Ontvlugte Slawe van 1793 onderteken, wat ’n boete van $500 (ongeveer $50 000 in vandag se waarde) opgelê het aan dié wat “so ’n persoon skuiling sou bied of verberg nadat hulle in kennis gestel is dat hy of sy van arbeid weggevlug het”. Die deelstaat Suid-Carolina het selfs die doodstraf opgelê vir hulp aan slawe wat ontsnap het. Tog het baie Kwakers en ander gelowiges ’n morele verpligting gevoel om diegene te help wat onregverdig ontvoer is—al het die koninkryk van hierdie wêreld, genaamd The United States of America, dit onwettig gemaak om ’n hand van liefde en medelye uit te reik. John Greenleaf Whittier, ’n Kwaker, het die nasionale skande van slawerny in ’n gedig met die titel For Righteousness Sake in verse vasgelê. Die eerste van die vyf strofes—opgedra aan “vriende wat in hegtenis geneem is weens verraad teen die slawebewind”—lui so:

In 1850 is nog ’n Wet op Ontvlugte Slawe as federale wet aangeneem. Afskaffers het dit “Die Bloedhondwet” genoem. Hierdie nuwe wet het die boete verhoog tot $1000 en ses maande tronkstraf vir hulp aan ’n slaaf wat ontsnap, en die owerhede die reg gegee om enige burger as ’n hulpbeampte met wetstoepassingsgesag aan te stel en daardie persoon te dwing om te help om ontsnapte slawe vas te trek. Dit het beteken dat as die plaaslike balju verbygekom en vir jou gesê het dat jy nou aangestel is om slawe te soek, jy volgens die wet verplig was om te help om weggeloopte slawe vas te trek, of jy daarvan gehou het of nie.

Daardie Amerikaanse burgers wat besef het dat Christus se koninkryk gewettigde ontvoering en wrede behandeling van slawe verwerp, moes kies watter wette hulle hulle keuses sou laat beheer: dié van Christus se koninkryk of dié van die koninkryk van The United States of America. Dit was weereens ’n botsing van koninkryke.

¹ ’n “Cant” kan ’n skynvertoon of godsdienstige praatjies beteken. Ek weet nie watter betekenis hy hier bedoel het nie. Maar hoe dit ook al sy, dit lyk of Whittier gevoel het dat kerk toe gaan terwyl ’n mens slawe besit, “Cant” was.

’n Onlangse botsing

’n Ander baie onlangse voorbeeld van die botsing van koninkryke behels ’n Anabaptistiese predikant genaamd Timothy (Timo) Miller, ’n sendeling in Nicaragua. Toe Timothy die geleentheid sien om ’n voormalige lesbiese vrou te help om haar kind te verwyder uit wat gelyk het na ’n gedwonge aanvaarding van homoseksuele “huwelik”, het Timothy sy helpende hand uitgesteek. Hy staan nou die moontlikheid van ’n tronkstraf van drie jaar in die gesig omdat hy die kind se ma gehelp het om te ontsnap van die dwang om dinge te doen wat strydig is met God se verordeninge. Die waardes en etiek van Christus se koninkryk—wat homoseksuele “huwelike” nie as wettig aanvaar het nie en dit ook nooit sal doen nie—het gebots met ’n koninkryk wat sê dat almal die geldigheid van sulke “huwelike” moet aanvaar.

En met ’n botsing en ’n knal is die oorlog aan die gang. Watter wet weeg swaarder as die ander? Weeg die wet van Vermont swaarder, wat sê dat homoseksuele “huwelike” net so wettig en bindend is as heteroseksuele huwelike wat deur God verorden is? Of weeg Christus se wet swaarder as die eiegeregtige proklamasies van ’n verdorwe nasie? In die gedagtes van Christus se volgelinge is daar geen twyfel nie.

’n Hedendaagse Marsheuwel

Soos Paulus wat op die Areopagus gepreek het, het ek onlangs na ’n plek gegaan waar ek gewoonlik nie baie tyd deurbring nie, om te “preek”. Ek het aanlyn gegaan en deelgeneem aan ’n bespreking in die kommentaarafdeling van ’n nasionale nuusmedium oor die saak van Timothy Miller. Hier volg ’n paar geredigeerde uittreksels uit daardie forum:

(Mike) Mense soos Timothy Miller kan as ontvoerders en verskriklike misdadigers beskou word, of hulle kan gesien word in die lig van sy Mennonitiese voorouers wat saam met Kwakers gehelp het om die Ondergrondse Spoorlyn te vorm, ondanks die feit dat president George Washington self (wat by sy dood meer as 300 slawe besit, gehuur en gebruik het) die Wet op Ontvlugte Slawe van 1793 onderteken het, wat dié wat slawe help ontsnap het met tot $500 beboet het.

Lisa Miller het gevoel dat sy die hofuitsprake nie moreel kan aanvaar nie, en moet doen soos dié wat die Wet op Ontvlugte Slawe van 1793 nie moreel kon aanvaar nie: hulle moes doen wat hulle as moreel reg beskou het—slawe help ontsnap.

(Kommentator 1) Tim Miller hoort in die tronk, net soos Lisa Miller (wat ook berading vir geestesgesondheid nodig het). Hopelik oorleef die kind die beproewing.

(Kommentator 2) Ontvoering in die Naam van Jesus!! Goddank is ek ’n Christen!!

(Kommentator 3) In Mike sien ons nog ’n voorbeeld van ’n “goeie Christen”—iemand wat dit regverdig om ’n kind van haar wettige ouer te ontvoer² deur daardie misdaad met die bevryding van slawe te vergelyk.

Ontvoerders vir Jesus! ... Gegewe die erns van die probleem, wonder ek of alle Christelike geestelikes verplig moet word om GPS-opsporingsenkelsluiters te dra, en of ons ’n verbodsone van 2 000 voet rondom plekke waar kinders gereeld kom, soos skole, speelgronde en woongebiede, moet instel? Die verbodsone vir geestelikes moet ook hospitaalkraamsale en dagsorgsentrums insluit.

(Mike) Hmm. Wat van dié wat die regstelsel gebruik om ’n kind van haar biologiese ouer te ontvoer? Gestel so iets het ooit gebeur? Gewettigde ontvoering!

(Kommentator 1) Mike, dit gebeur elke dag in die familieregshof. Soos hierdie saak bewys, is sommige biologiese ouers ongeskik en kan hulle nie met die welsyn van hulle kinders vertrou word nie.

(Mike) Timo Miller verskyn môre in die hof. Timo is ’n eerlike man, ’n sogenaamde “Anabaptis”. Hy sal nie lieg oor sy betrokkenheid hierby nie. (Hy mag dalk op die Vyfde Amendement beroep doen ... ek weet nie.) Maar daar word nie verwag dat hy die feit sal ontken dat hy, en ’n hele klomp van ons wat nie betrokke was nie, ’n gewetensmatige en etiese plig voel om biologiese ouers te help om te keer dat hulle kinders oorgegee word aan mense wat nie die biologiese ouer is nie [op grond van homoseksuele verbintenisse].

Die burgerlike wet onderwerp hom altyd aan die hoër wet van die gewete. Hoewel ons as “Anabaptiste” wel daarna streef om die burgerlike wet te gehoorsaam, het ons ’n geskiedenisboek van 1 000 bladsye (genaamd Martyrs Mirror) oor mense wat gevangenisstraf, onthoofdings en ander teistering deur burgerlike regerings verduur het omdat hulle gedoen het wat ons as ’n morele en etiese plig beskou het. Ons is dankbaar dat die Amerikaanse regering ons op hierdie gebiede met die grootste respek behandel het, beter as enige ander regering.

Ons neem gewoonlik nie aan die burgerlike regering deel nie, ons neem nie die wapen op nie (sommige van ons het in feitlik al die oorloë van die VSA in tronke gesit omdat ons gewetensbeswaardes was, en twee van ons jong mans het tydens die Eerste Wêreldoorlog gesterf weens mishandeling deur Amerikaanse amptenare omdat hulle geweier het om die wapen op te neem), en ons dagvaar nie in howe nie.

Noem dit “Christelike sharia” of noem dit wat jy wil. Ons glo vas dat die gewete swaarder weeg as menslike instellings wat burgerlike wet genoem word. En ons het ons daartoe verbind om daarvoor te sterf as dié wat nie saamstem nie, besluit om ons dood te maak of te straf vir ons etiese standaarde.

Maar ons veg nie vleeslik terug nie. Ons sal nie die wapen opneem nie. Ons sal nie ’n politieke veldtog loods om ons oortuigings op ander af te dwing nie. Ons kies om dit uit te leef en nooi ander om by ons aan te sluit, maar ons dwing niemand nie. Soos ons Meester doen ons wat ons as reg verstaan, en verwag ons om daarvoor te ly deur toedoen van dié wat dit nie verstaan nie.

(Kommentator 1) Ons sekulêre burgerlike wet weeg elke keer swaarder as julle Christelike shariawet. Julle het nie meer die reg om ons burgerlike wette te skend as Scott Roeder nie.

Hopelik sal die ander lede van die kindontvoeringsring ook gevang en gevange geneem word. Hulle verdien geregtigheid.

(Mike) Scott Roeder het die burgerlike wet én die etiek en leringe van Jesus se wet oortree. Ek is jammer dat ek dit ter wille van die naam “Christen” moet sê, maar 90% van dié wat daardie naam opeis, volg nie Jesus se lering nie. En ek wil ook nie sê dat ons “Anabaptiste” dit volmaak doen nie. Maar Scott Roeder sou uit ons gemeentes geëkskommunikeer word as hy ’n lid was. (So ook natuurlik George Tiller.)

Ons noem dit “die leer van die twee koninkryke”. Ons leef in Jesus se koninkryk volgens sy wette, en streef daarna om die burgerlike koninkryk waarin ons ook leef, te gehoorsaam. Soms bots die wette van die twee koninkryke—soos in Timo Miller se geval—en besef ons dat ons van die aardse koninkryk sal moet ly. Maar ons is glad nie van plan om Jesus se wet met geweld uit te brei nie; nóg met militêre, nóg met politieke geweld.

Wil jy by ons aansluit? Dit is ’n vrywillige gemeenskap wat die kwaad met die goeie oorwin en nie wraak neem wanneer dit verkeerd verstaan word nie. Ons het al die ekwivalent van duisende jare tronkstraf vir ons oortuigings en dade uitgedien. In die geval van Timo Miller kan ons dalk nog ’n paar by daardie getal voeg.

Desondanks het ons geen planne om ons etiese en morele standaard te verander nie.

(Kommentator 1) Ek was nie bewus daarvan dat die Amerikaanse grondwet ’n uitsondering vir Anabaptiste bevat nie, of dat burgerlike misdrywe volgens teologiese inspanning gegradeer word. Ek dink dit is eerder ’n kwessie van slaag of druip.

Hopelik sal die ander kultuslede gou gevang en lang vonnisse opgelê word sodat hulle nie meer onskuldige kinders kan skade aandoen nie.

(Kommentator 2) Jerry Falwell se bedieninge/Liberty University probeer met ’n groot klomp “prokureurs” (as jy hulle so kan noem) op onwettige wyse keer dat ’n kind by haar ander ouer kom.

(Mike) Ons is nie deel van wat Falwell/Liberty University doen nie. Ons metodes en etiek verskil van hulle s’n. Hoewel ons in sommige gevalle dalk aan dieselfde kant van morele kwessies kan wees, is ons siening van Christus volg heeltemal anders. In hierdie situasie is dit ’n geval van Baptiste teenoor Anabaptiste.

Ons besef dat burgerlike regerings nie uitsonderings toestaan nie, hoewel hulle dit in sommige gevalle gedoen het, soos toe hulle ons gewetensbeswaarmakerstatus gegee het toe ons gesê het dat ons nie met ’n skoon gewete ’n ander mens kan doodmaak nie. Maar ons verwag ten volle dat burgerlike regerings ons in sommige gevalle nie sal verstaan nie. En ons sal sonder verset moet ly omdat ons doen wat ons as reg verstaan. Desondanks is ons nie van plan om die burgerlike regering te probeer dwing om ons etiek te aanvaar nie. Etiese en morele besluite wat met geweld afgedwing word, hoort nie by Christus se koninkryk nie.

Jy word steeds uitgenooi om by ons aan te sluit! Wees gewaarsku. Om by ons aan te sluit, moet ’n mens ’n ding genaamd ’n kruis opneem. Dit beteken dat jy alle reg op selfverdediging moet prysgee en die heerskappy van Iemand hoër moet aanvaar. Dit maak seer, glo my. Ek bedoel, soos met Timo Miller. Dit sou beslis baie makliker wees om vir die regter te lieg, terug te dagvaar, met ’n geweer te veg ...

(Kommentator 1) Hmmmm … dit klink of ons GPS-enkelsluiters op alle Anabaptiste moet sit en hulle fyn dophou. Ek het gehoop ons kon dit tot die geestelikes beperk, maar dit lyk of die hele kultus betrokke kan wees.

Is Timo nou die slagoffer? Ek lag my dood.

Ek hoop dat hy as ’n homofobiese mens die tronklewe vir baie jare geniet. [Einde van bespreking.]

² Toe sy die VSA verlaat het, het Lisa Miller steeds wettige toesig oor haar kind gehad. Die kommentator maak hier (en elders) ’n paar breë stellings, dalk bloot om aanstoot te gee.

Christelike sharia

Wat het Moslems, Jode, Katolieke, Mormone, Evangelicals en die homoseksuele beweging in gemeen? Hulle bevorder almal hulle waardes deur geweld te gebruik. Elke groep gebruik politieke, geregtelike en/of militêre mag om sy morele en etiese standaard op ander af te dwing. Regters met hamers, tronke, regsgedinge, politieke veldtogte … dit is alles tekens van ’n wêreldse koninkryk. Of dit nou ’n streng Moslem-koninkryk is, of ’n liberale agenda vir gay-regte. Ondanks al die vyandskap tussen homoseksuele en georganiseerde godsdienste wat hulle verdorwe dade verbied, tree hulle almal buite die koninkryk van God op wanneer hulle geweld gebruik om hulle moraliteit—of die gebrek daaraan—op dié wat verskil af te dwing. In die geval van Timo Miller lyk dit of die deelstaat Vermont en die homoseksuele beweging vasbeslote is om almal te dwing om die geldigheid van hulle onsedelikheid te aanvaar. ’n Groot klomp prokureurs en wetstoepassers sal sorg dat ons almal hulle morele standaard aanvaar … of ons daarvan hou of nie.

Dit is op hierdie punt dat die koninkryk van God van die koninkryke van hierdie wêreld verskil. Hoewel die koninkryk van God waarskynlik die hoogste morele en etiese standaard ter wêreld het, word geweld nooit gebruik om die koninkryk uit te brei nie. Dit is vrywillig. ’n Mens besluit óf vrywillig (deur geloof) om deel van die koninkryk van God te word, óf hy gaan eenvoudig nie daarin nie. Niemand sal hom met ’n swaard of ’n regsgeding dwing om volgens Jesus se leringe te leef nie.

En dit is op hierdie punt dat “koninkryks-Christenskap” sy eie pad gaan, weg van Evangelicals, Katolieke, Ortodokse Christene en ander “Christene”. Die enigste hulpmiddels wat gebruik word om die koninkryk van God uit te brei, is lering en voorbeeld. Die enigste “tug” is die doelbewuste onttrekking van gemeenskap aan dié wat sê maar nie doen nie. Waar politieke veldtogte begin en oorlogsdromme begin rol, of die balju boeie om iemand se polse slaan, of boetes opgelê word, daar eindig die koninkryk van God.

Die twee koninkryke

God se heiliges besef dat hulle in ’n wêreld van twee koninkryke leef. Hulle eerste trou is aan Koning Jesus en sy waardes, leringe en etiek. As die burgerlike koninkryk waarin hulle woon, die burgers van Christus se koninkryk toevallig toelaat om hulle beginsels in vrede uit te leef, laat dit so wees! Histories was daar egter die meeste van die tyd ’n voortdurende stryd om trou tussen die koninkryk van God en die burgerlike koninkryk waarin Christene woon.

Ons hier in die VSA is geseën om onder ’n burgerlike regering te leef wat waarskynlik gunstiger teenoor Christus se etiek was as enige regering in die geskiedenis. Dinge verander egter vinnig. Een of twee geslagte gelede sou waarskynlik nooit kon dink dat Timo Miller in hegtenis geneem sou word omdat hy ’n ma gehelp het om haar kind te beskerm teen die dwang om haar kind by ’n onverwante lesbiese vrou te laat nie. Soos sake lyk, sal dit—sonder nasionale bekering en herlewing—in die komende dekades nie beter word nie. Die dag kan heel moontlik aanbreek—vroeër as wat ons dink—wanneer kinders volgens wet verplig sal word om met die verdorwe waardes van die heidense samelewing wat die VSA besig is om te word, geïndoktrineer te word. Maak “Heather Has Two Mommies” deel van jou tuisskoolkurrikulum, of Maatskaplike Dienste sal jou kinders wegneem … en hulle plaas by Frank en Joe, die nuwe “paartjie” net verder af in die straat, aan wie pleegsorgregte onlangs toegeken is.

Wanneer jou kinders weggeneem en in so ’n omgewing geplaas word, sal die botsing van die koninkryke skielik luid en duidelik weerklink! Dan sal jy moet besluit aan watter koninkryk jy getrou sal bly. En as jy Christus se koninkryk aanhang, kan dit jou voor ’n streng regter met ’n groot hamer laat beland.

Boem!!! “Skuldig! Twee jaar opgeskorte tronkstraf en verlies van ouerlike regte vir …”

Is ons gereed? ~