“Nami nikatafuta mtu miongoni mwao, atakayelitengeneza ukuta na kusimama mahali palipobomoka mbele zangu kwa ajili ya nchi, nisije nikaiharibu; lakini sikumwona mtu.” –Ezekieli 22:30
Hadithi ya mvulana mdogo Mholanzi, aliyechomeka kidole chake kishujaa kwenye tundu la kingo ya bwawa, inakuja akilini tunapotafakari mstari kama huu. Hangeweza kuondoka pale kwa kuhofia mmomonyoko, hivyo alingoja usiku wote hadi mtu alipofika asubuhi kumwokoa kutoka katika hali yake ngumu. Wanaume wengi wamefanya mambo ya ajabu kwa msukumo wa ghafla wakati hali ilipohitaji hivyo. Watu waliokolewa, miji iliokolewa, na maadui wakashindwa kwa sababu mtu fulani alitimiza jukumu lililohitajika. Vitabu huandikwa, na minara ya ukumbusho hujengwa kwa heshima ya wale ambao wema wao umetugusa. Hawa huonwa kuwa mashujaa wa historia, nao hukumbukwa kwa ujasiri wao thabiti na uaminifu wao usioyumba.
Lakini mapengo maishani hayaonekani wazi kila wakati, wala matokeo yake hayawezi kupimika kila wakati. Sulemani anatueleza habari za …mji mdogo, na watu wachache ndani yake; mfalme mkuu akaja kuushambulia, akauzingira, akajenga maboma makubwa dhidi yake. Basi ndani yake akapatikana mtu maskini mwenye hekima, naye kwa hekima yake akauokoa mji; lakini hakuna mtu aliyemkumbuka yule maskini. –Mhubiri 9:14-15. Ingawa Biblia ina maelezo mengi ya kina kuhusu watu wacha Mungu waliosimama mahali palipobomoka kwa ajili ya Mungu, bila shaka, kuna makundi mengi ya wengine walioshinda vikwazo vikubwa katika ulimwengu wa kiroho lakini hawakutambuliwa katika maisha haya.
Tatizo si sana kwamba kusimama mahali palipobomoka ni zaidi ya uwezo au fedha zetu, bali ukweli ni kwamba mara nyingi jukumu hilo halina cheo, kuwekwa wakfu, wala kutambuliwa. Linapaswa kutimizwa na wajitolea wenye maono na kujali vya kutosha kuacha ajenda zao wenyewe kwa ajili ya lengo pekee la kuziba pengo katika ukuta. Mara nyingi halihusu mambo ya kimwili, bali mambo ya kiroho. Ingawa maskini tutakuwa nao daima, na watu waungwana kiroho watainama kuwasaidia, ni lazima tufikirie kwamba huenda Mungu analenga jambo kubwa zaidi hapa kuliko kuhitaji mtu wa kupanga foleni za kugawa mkate na jikoni za supu. Anatafuta mtu aliyevaa joho la “kanuni za zambarau” ambalo hataachilia halijoto inapopanda.
Mfalme Dario alitia saini amri ya maangamizi iliyokusudiwa kumpeleka Danieli kwenye chakula cha mchana pamoja na simba. Basi Danieli alipofahamu kwamba ile hati imetiwa saini, akaingia nyumbani mwake; na madirisha ya chumba chake yakiwa wazi kuelekea Yerusalemu, akapiga magoti mara tatu kwa siku, akaomba na kumshukuru Mungu wake, kama alivyokuwa akifanya hapo awali. –Danieli 6:10. Jambo dogo tu lingekuwa kwa Danieli kufunga vifuniko vya madirisha kabla ya kuomba. Lakini Danieli hakuziba pengo kwa kuwapo kwake katika cheo cha juu cha serikali alichokuwa nacho. Pengo lilikuwa ukosefu wa mashahidi wacha Mungu katika Babeli. Hivyo, pengo kati ya mbingu na dunia lingezibwa kwa kuomba kwenye dirisha lililo wazi huku akitoa dhabihu ya “kiti chake bungeni.”
Sababu ya msingi ya kuwapo kwa mapengo mengi na wanaume wachache wa kuyaziba ni kwamba mara nyingi tunachanganya maono yetu binafsi, ya kidunia kuhusu hali na makusudi ya milele ya Mungu. Tunajishughulisha sana na mambo mema na kujiona kuwa wenye manufaa kabisa. Martha alikuwa akihangaika kwa bidii kuziba kile alichodhani kuwa pengo lililokuwa karibu kutokea nyumbani, huku Maria akiwa ameketi katika lile la milele. Ni rahisi sana kunaswa katika mtego wa shughuli nyingi za maisha. Tunaweza kujitahidi sana kupanda kwa ufanisi hadi juu ya ngazi, na kugundua tu kwamba imeegemezwa kwenye ukuta usiofaa. Watu wengi wana shughuli nyingi sana, lakini hawana matokeo mengi. Wengi wamefanya kazi kwa bidii kwa miaka mingi katika kazi ya Bwana, na kufika tu kwenye mstari wa mwisho na kutambua kwamba mambo yaliyokuwa muhimu zaidi yaliwapita. Baadhi yao, walipotoa maisha yao kuwahudumia wengine, waliruhusu ndoa zao ziteseke au watoto wao wasiwaheshimu. Wengine wametoa “Korban” kwa kanisa lao huku wakipuuza uhusiano wao na wazazi wao wenyewe.
Mtu aliye mahali palipobomoka lazima awe na hekima, na hekima lazima itambue pengo halisi lilipo. Katika jambo hili, ni lazima tuongozwe na maono yenye kusudi, ya kibiblia. Maisha yatatupa fursa nyingi za kuacha njia yetu. Tukitafuta kikamilifu kuishi kulingana na matarajio tuliyopewa na familia zetu, marafiki, washirika, ajenda za kanisa na hali za maisha, tutaongozwa na watu badala ya kanuni za Biblia. Ingawa hili linaweza kuonekana kuwa halali kwa juu juu, huenda tukavuna masikitiko makali ya kujikuta tunaning’inia mwisho wa kamba isiyo sahihi.
Kwa hiyo, pengo ambalo Mungu analijali linaonekanaje? Wengine wangesema pengo hili linapatikana kila hitaji linapotokea. Maskini tutakuwa nao daima, na bila shaka hapa pana fursa ya kutenda mema. Lakini sehemu iliyo bora zaidi aliyoichagua Maria haikuhusu kuwasaidia maskini wala kuwalisha wenye njaa. Vivyo hivyo, yule mwanamke aliyekuwa na chupa ya alabasta yenye marhamu ya nardo angeweza kuiuza na kuwapatia maskini mahitaji kwa muda mrefu kutokana na thamani yake. Lakini pengo halisi lisingezibwa kwa kumbembeleza kilema, bali kwa kumvika taji Kristo. Katika Bustani ya Edeni hakukuwa na pengo, kwa maana mwanadamu aliishi kwa upatano mkamilifu na Muumba wake. Dhambi ndiyo iliyotokeza pengo na kuvuruga uhusiano. Pia, hakutakuwa na ufa mwishoni mwa wakati Mwana-Kondoo atakapompokea bibi-arusi wake. Hadi wakati huo, kuna pengo kubwa kwa sababu dunia hii inakataa kumtukuza Muumba wake. Kusimama katika pengo hilo lazima kuwe kusudi kuu la wote wanaotamani kulibeba jina lake.
Hili linahitaji mabadiliko kamili katika uhusiano wetu na Mungu. Upatanisho wa damu ya Kristo unalifanya liwezekane kisheria. Faraja ya Roho Mtakatifu hulifanya liridhishe kihisia, lakini ni kujisalimisha kwetu na kumtukuza Mungu kunakolihuisha tukio hili. Mwana Mpotevu ni mfano mkuu wa nafsi iliyojiletea matatizo mengi kwa kuacha nafasi yake ya kuwa mwana wa baba yake. Msingi wa kurejeshwa kwake haukuwa jambo jingine bali kurejeshwa kwa uhusiano wa baba na mwana uliokuwapo tangu kuzaliwa kwake.
Inaonekana kwangu kwamba Mungu hatafuti sana nafsi zinazopunga mikono hewani huku zikisema, “Mimi hapa, nitume!” Badala yake, macho yake huwatafuta wanyenyekevu wanaoinamisha mapenzi yao mbele za Mwenyezi na kutambua “Umestahili, Ee Bwana, kuupokea utukufu na heshima na uweza; kwa kuwa wewe ndiwe uliyeviumba vitu vyote, na kwa sababu ya mapenzi yako vilikuwako, navyo vikaumbwa.” –Ufunuo 4:11. Hawakosekani wana wa Skewa wanaodhani wanatimiza jukumu muhimu kwa kuwa tayari kutangaza “Yesu” ambaye wamesikia habari zake. Mwaka wa 1997, wanaume wapatao 800,000 walifika kwenye mkutano wa Promise Keepers huko Washington D.C. kufuatia kaulimbiu ya “Kusimama Mahali Palipobomoka.” Huenda wanaume hawa walikuwa na nia njema ya kumwakilisha Mungu kwa taifa lililokuwa likiachana kwa kasi na misingi ya kiroho, lakini moyo wa kujitolea pekee hautoshi. Mungu hahitaji umati mkubwa wa watu wa kuziba tundu. Anatafuta wanaume wanaostahili, na ni wachache waliopandishwa kwenye nafasi hiyo.
Kama Mungu alichotaka ni wanaume waonekane kwenye mkutano au watangaze hadharani imani yao mitaani, bila shaka angeweza kupata wengi wanaotamani kufanya kazi hiyo njema. Lakini kusimama katika pengo kati ya Mungu na ulimwengu kutakubaliwa na Mungu kwa wale tu wanaostahili kuwapo hapo. Ni kiburi cha jumla cha mwanadamu kinachomfanya aamini kwamba anahitaji tu kutamani kuwa na manufaa ndipo atakapotumiwa. Katika nyumba ya Mungu kuna vyombo vingine vya heshima na vingine vya kuvunjiwa heshima, lakini kustahili nafasi ya heshima ni kugumu zaidi kuliko kutamani nafasi hiyo.
Katika siku zetu ni jambo la kawaida sana kupokea barua yenye ujumbe, “Pata sifa unazostahili.” Si siri kwamba sifa ambazo wengi wanastahili ni sifuri. Lakini sote tumeathiriwa na ujumbe fiche kwamba kila mtu anastahili sifa. Jamii yetu inahimiza kwamba watu wote wasio na maadili, wasio na busara na wasiojali wajibu wanastahili kutunzwa sawa na watu wenye maadili na bidii. Ikiwa mzembe anastahili mshahara mzuri na mtu mpotevu anastahili usalama wa kifedha, basi kwa hakika Mtume Paulo hana haki ya kuweka masharti yoyote kwa wajane wanaopaswa kusaidiwa na kanisa. Wala hana haki ya kumkataa nafsi yoyote ya kweli inayotamani ofisi ya askofu, kwa sababu tu haikidhi sifa zinazohitajika. Lakini Mungu aliona nafsi chache …katika Sardisi ambao hawakuzitia unajisi nguo zao; nao watatembea pamoja nami wakiwa wamevaa mavazi meupe, kwa maana wanastahili. –Ufunuo 3:4
Hawa ndio wanaume walio mahali palipobomoka. Si kwa sababu walikuwa na nguvu nyingi za kutumia, bali kwa sababu walikuwa na maono ya usafi. Hili halikutokea kwa bahati tu, kwa maana wanaume wanaotaka kufikia ukuu mbele za Mungu lazima wafanye hivyo kwa…
…Kusudi
Kwa imani Musa alipokuwa mtu mzima, alikataa kuitwa mwana wa binti Farao; akachagua afadhali kuteswa pamoja na watu wa Mungu kuliko kujifurahisha katika dhambi kwa muda; akihesabu kushutumiwa kwa ajili ya Kristo kuwa ni utajiri mkuu kuliko hazina za Misri; kwa maana alitazamia kupata thawabu. Kwa imani aliiacha Misri, asiogope ghadhabu ya mfalme; maana alistahimili kana kwamba anamwona yeye asiyeonekana. –Waebrania 11:24-27
Maono ya kweli kuhusu kazi ya Mungu yatakuwa na gharama. Yule mtawala kijana tajiri angependa kuwa mtawala katika ufalme wa Kristo na pia katika mali yake, lakini hangeweza kushikilia vyote viwili. Kanuni hii ilikuwa kikwazo cha kwanza kwake na kwa kila mtu mwingine ambaye angetamani kazi hiyo adhimu. Akiwa kijana, Musa alifanya uamuzi wake na kuchagua uaminifu wake. Alikuwa tayari kukataliwa na Misri, lakini hakuwahi kufikiria kwamba watu wake mwenyewe wangemfukuza kwa urahisi hivyo.
Miaka arobaini katika tanuru la upweke ilisafisha kiburi chake na kupogoa uwezo wake. Huko alihitimu kutoka seminari ya ukimya, akiwa amejitayarisha na kuwezeshwa kusimama mahali palipobomoka akiwa mtu mpole kuliko wote duniani. Akawa mwombezi wa watu mbele za Mungu. Akiwa mtetezi wa watu na wa Mungu, alihubiri na kuomba, alitembea na kulia, aliishi na kumpenda Mungu wake na ndugu zake. Wakati wote huo, alijiona kuwa hafai kwa nafasi hiyo. Ingawa wana wa Israeli walikuwa kiini cha moyo wake, hofu na fikira zake hazikumwacha Mungu wake kamwe. Tunapotafuta kuheshimiwa na watu, kusudi letu hufunikwa na nafasi yetu katika pengo hupotea. Wachungaji wengi wazuri, wazazi na wasafiri wamefanya kosa hili na kupokea mwongozo wao kutoka kwa mke, watoto, marafiki au kanisa lao. Huenda likaonekana kuwa jambo la upendo, kujali na heshima zaidi. Lakini Mungu anahitaji uaminifu kamili na hakuna nafasi ya kulegeza msimamo. Kile mtu “anachotaka kuwa” huongozwa na kusudi lake lenye maono, lakini kile “atakachokuwa hatimaye” hutegemea…
…Vipaumbele
Ni neno la kuaminiwa: mtu akitaka kazi ya askofu, atamani kazi njema. Basi imempasa askofu awe mtu asiyelaumika, mume wa mke mmoja, mwenye kiasi, mwenye busara, mwenye mwenendo mzuri, mkaribishaji, ajuaye kufundisha; asiwe mlevi wa divai, asiwe mpiga watu, asiwe mwenye kupenda fedha chafu; bali awe mpole, asiwe mgomvi, asiwe mwenye tamaa; mtu anayeisimamia vema nyumba yake mwenyewe, akiwa na watoto wanaotii kwa heshima yote; –1 Timotheo 3:1-4. Kusudi letu hutengeneza tunakoelekea, lakini vipaumbele vyetu huweka njia ya kutufikisha huko.
Kwa bahati mbaya, baadhi ya wanaume hupandishwa kwenye huduma ya kanisa kwa maoni ya umma, lakini Mungu huchagua watu wake kulingana na vipaumbele vyao na sifa za milele. Wanaume wanaotawaliwa na mali zao, tamaa zao au vyeo vyao hawatakuwa na manufaa katika kutumikia kusudi la Mungu. Wanapenda kuitwa Mchungaji, Mchungaji Mkuu au Baba. Wanapenda kuonwa kuwa wenye bidii, maarifa, uthabiti au huruma. Je, sasa natafuta kibali cha wanadamu au cha Mungu? Au najitahidi kuwapendeza wanadamu? Kama ningekuwa bado nawapendeza wanadamu, singekuwa mtumishi wa Kristo. –Wagalatia 1:10 ASV
Kwa bahati nzuri, Mungu hana upendeleo kwa watu, na jiwe linalofaa kwa ukuta halitaachwa njiani. Wazee, maskini, vilema na viwete wote wanafaa kabisa kwa nafasi ya kuziba pengo. Wale walio na ndoto zilizovunjika, miili iliyovunjika na mioyo iliyovunjika wanaweza kusimama bila kizuizi katika ukuta pamoja na Nuhu, Ibrahimu, Yusufu, Musa, Danieli, Esta, Ruthu na kikosi kisichohesabika cha wengine. Hawa wote ni wawakilishi bora wa Mungu kwa ulimwengu huu. Wameipa kisogo anasa zisizo na maana, umaarufu, mazoea na utajiri, na wamekuwa mashujaa wa mbinguni. Wanasimama bega kwa bega kwenye ukuta na kuunda “Ubalozi wa Milele.” Walipenda huku wengine wakichukia. Walitoa vyote huku wengine wakipokea. Walidhihakiwa na kutoeleweka, walitukanwa na kufanyiwa dhihaka, walichoka na kulia.
Kwa maana sisi tu harufu nzuri ya Kristo kwa Mungu, miongoni mwa wale wanaookolewa na miongoni mwa wale wanaopotea: kwa hawa harufu ya mauti iletayo mauti; na kwa wale harufu ya uzima iletayo uzima. Na ni nani anayestahili mambo haya? –2 Wakorintho 2:15-16. Ni wale ambao makusudi na vipaumbele vyao pekee huongozwa na Mungu.
