Για να μην είμαστε πλέον παιδιά, που μας κλυδωνίζουν και μας περιφέρουν εδώ κι εκεί με κάθε άνεμο διδασκαλίας, με την πανουργία των ανθρώπων και με δόλια τεχνάσματα, με τα οποία παραμονεύουν για να εξαπατήσουν· αλλά λέγοντας την αλήθεια με αγάπη, να αυξηθούμε σε όλα σε εκείνον, που είναι η κεφαλή, δηλαδή ο Χριστός· –Εφεσίους 4:14-15.
Συχνά συζητιούνται στις μέρες μας αυτά τα εδάφια, και συγκεκριμένα το δεύτερο. Μερικές φορές αναρωτιέμαι μήπως έχουμε παραποιήσει τα λόγια του αγαπητού αδελφού μας Παύλου.
Όλοι γνωρίζουμε ότι ο Ιησούς δεν χρειάστηκε ποτέ να ανακαλέσει κάποια δήλωσή Του· δεν είπε ποτέ κάτι λανθασμένο ούτε μίλησε άστοχα. Πώς το γνωρίζουμε; Τα εδάφια Εβραίους 4:15 και 9:28 λένε και τα δύο ότι ο Ιησούς ήταν χωρίς αμαρτία, επομένως μπορούμε να το διαβεβαιώσουμε με πεποίθηση, τόσο μέσα στην καρδιά μας όσο και με τα λόγια μας.
Καθώς εξετάζουμε μερικές από τις περιπτώσεις όπου ο Ιησούς μίλησε σε όσους βρίσκονταν γύρω Του, μπορεί να πούμε ότι δεν ακουγόταν και πολύ γεμάτος αγάπη! Αλίμονο σε σας, γραμματείς και Φαρισαίοι, υποκριτές! Επειδή κατατρώτε τα σπίτια των χηρών και για πρόφαση κάνετε μακρές προσευχές· γι’ αυτό θα λάβετε μεγαλύτερη καταδίκη. Αλίμονο σε σας, γραμματείς και Φαρισαίοι, υποκριτές! Επειδή διασχίζετε θάλασσα και ξηρά για να κάνετε έναν προσήλυτο, και όταν γίνει, τον κάνετε παιδί της κόλασης διπλάσιο από εσάς –Ματθαίος 23:14-15.
Αποκάλεσε πολλές φορές τους Φαρισαίους υποκριτές. Μάλιστα αποκάλεσε «Σατανά» έναν από τους πιο αφοσιωμένους μαθητές Του, τον Πέτρο. Αυτή η περίπτωση φαίνεται πως ήταν αρκετά σημαντική, αφού καταγράφεται από τρεις συγγραφείς των Ευαγγελίων, στα Ματθαίος 16:23, Μάρκος 8:33 και Λουκάς 4:8.
Τι σημαίνει «να λέμε την αλήθεια με αγάπη»; Σημαίνει ότι μιλάμε πάντα με ευχάριστο τόνο; Σημαίνει ότι δεν λέμε ποτέ κάτι κοφτό ή σκληρό; Ο Παύλος λέει στον Τίτο να …μιλάς, να προτρέπεις και να ελέγχεις με κάθε εξουσία. Ας μη σε περιφρονεί κανείς –Τίτος 2:15. Στο βιβλίο της Αποκάλυψης, ο Ιησούς λέει… Όσους αγαπώ, τους ελέγχω και τους παιδεύω… –Αποκάλυψη 3:19. Είναι σχεδόν σαν να λέει ο Ιησούς ότι δεν μπορείς να ελέγξεις κάποιον, αν πρώτα δεν τον αγαπάς.
Οι Γραφές καταγράφουν πως ο απόστολος Παύλος προέτρεψε την εκκλησία της Εφέσου να …μη συμμετέχετε στα άκαρπα έργα του σκότους, αλλά μάλλον να τα ελέγχετε. Επειδή είναι ντροπή ακόμη και να μιλάει κανείς για όσα γίνονται κρυφά απ’ αυτούς. Όλα όμως όσα ελέγχονται, φανερώνονται από το φως· επειδή καθετί που φανερώνεται είναι φως –Εφεσίους 5:11-13. Ας είμαστε ειλικρινείς: είναι ευκολότερο να μιλάμε με αγάπη και πραότητα παρά να ελέγχουμε κάποιον που αγαπάμε. (Ή μήπως πρόκειται μάλλον για κάποιον που θέλουμε να εξακολουθεί να μας αγαπά;) Κάπως θα χρειαστεί να ξεχάσουμε ή να αγνοήσουμε τις περισσότερες από 70 φορές που η Βίβλος μιλάει για έλεγχο, αν θέλουμε να συμμετέχουμε στο εύκολο ευαγγέλιο της αγάπης και μόνο, που είναι τόσο διαδεδομένο σήμερα!
Πότε ήταν η τελευταία φορά που είπες την αλήθεια με αγάπη; Ελπίζω οι περισσότεροι να έλεγαν σήμερα ή πριν από λίγα λεπτά, και αυτό είναι καλό. Πότε όμως ήταν η τελευταία φορά που έλεγξες κάποιον για μια παρεκτροπή; Ίσως να έχει περάσει καιρός. Ίσως οι σύντροφοι με τους οποίους συναναστρέφεσαι να πιστεύουν ότι είναι επικριτικό να μιλάει κανείς στη ζωή κάποιου άλλου. Εξάλλου, θα μπορούσε να δικαιολογηθεί λέγοντας: «Όλοι έχουμε δοκάρια στα μάτια μας, έτσι δεν είναι;!» Μη γένοιτο! Ας μετανοήσουμε και ας βγάλουμε τα δοκάρια από τα μάτια μας, για να μπορέσουμε να βοηθήσουμε τον αδελφό μας!
Τι γίνεται στις εκκλησίες μας; Προσέχετε, αδελφοί, μήπως υπάρχει σε κάποιον από εσάς πονηρή καρδιά απιστίας, ώστε να αποστατήσει από τον ζωντανό Θεό. Αλλά να προτρέπετε ο ένας τον άλλον κάθε ημέρα, όσο λέγεται το «Σήμερα», για να μη σκληρυνθεί κάποιος από εσάς από την απάτη της αμαρτίας –Εβραίους 3:12-13. Αν λέμε ο ένας στον άλλον μόνο «ευγενικά» λόγια, τείνουμε να αρχίσουμε να απομακρυνόμαστε. Ο απόστολος Παύλος δίνει στον Τιμόθεο την οδηγία… Όσους αμαρτάνουν, έλεγξέ τους μπροστά σε όλους, ώστε και οι υπόλοιποι να φοβηθούν –1 Τιμόθεο 5:20. Βλέπουμε τον εαυτό μας να υπακούει σε αυτά τα εδάφια; Ή στηριζόμαστε υπερβολικά στους άλλους και έτσι δικαιολογούμε το ότι δεν κάνουμε το δικό μας μέρος;
Μήπως έχουμε κάποιο πρόβλημα; Μήπως δεν μπορούμε να υπακούσουμε και στις δύο εντολές—«Έλεγχε» και «Να μιλάς με αγάπη»; Προφανώς και όχι. Όλοι θα συμφωνούσαμε ότι αυτά τα εδάφια δεν αντιφάσκουν μεταξύ τους. Πώς γίνεται λοιπόν αυτό; Πώς μπορούμε να ελέγχουμε αυστηρά (Τίτος 1:13) και ταυτόχρονα να λέμε την αλήθεια με αγάπη (Εφεσίους 4:15);
Πιστεύω πως πρώτα πρέπει να εξετάσουμε προσεκτικότερα το εδάφιο στην Εφεσίους. Τι σημαίνει η λέξη με στη φράση «με αγάπη»; Σημαίνει το ίδιο με τη λέξη μέσα; Πιστεύω πως όχι. Μπορούμε να λέμε την αλήθεια με αγάπη, χωρίς να τη λέμε μέσα στην αγάπη. Από την άλλη, αν μιλάμε μέσα στην αγάπη, θα υπάρχει πάντα αγάπη στην καρδιά μας (η αγάπη του Θεού—αγάπη για την αιώνια ευημερία μιας ψυχής), αλλά μπορεί να μην είναι το είδος της αγάπης που αισθάνεται ο άλλος, αν εκείνος κρίνει με βάση τα συναισθήματα. Μήπως αυτή η μικρή λέξη, μέσα, προκαλεί όλη τη σύγχυση;
Ας δούμε ένα παράδειγμα. Φαντάσου ότι παίρνεις τον τετράχρονο γιο σου μαζί σου για να κόψετε μερικά δέντρα για καυσόξυλα. Όλα πηγαίνουν καλά, επειδή εσύ και ο γιος σου καταλαβαίνετε καλά πώς γίνεται αυτό. Όμως, ενώ έχεις σχεδόν κόψει το πρώτο δέντρο, ξαφνικά βλέπεις ότι ο γιος σου περπατάει προς το σημείο όπου πρόκειται να πέσει το δέντρο. Τι κάνεις; Η ζωή του γιου σου κινδυνεύει. Μήπως πρέπει να του πεις ήρεμα και απαλά να γυρίσει και να έρθει κοντά σου; Μήπως πρέπει να το σκεφτείς λίγο, για να βρεις πώς να του μιλήσεις χωρίς να τον προσβάλεις; Είναι προφανές ότι υπάρχουν πολλοί διαφορετικοί τρόποι με τους οποίους θα μπορούσαν να εξελιχθούν τα κρίσιμα επόμενα λεπτά. Ασφαλώς, ο τόνος της φωνής σου θα φανέρωνε την αγάπη που έχεις για το παιδί σου. Κανένας πατέρας δεν θα έμενε απλώς αδιάφορος σε μια τέτοια στιγμή. Η αγάπη του για τον γιο του θα τον έκανε να του φωνάξει με επείγοντα τρόπο. Εγώ, επειδή αγαπώ πολύ τον γιο μου, θα φώναζα δυνατά. Θα έκανα ό,τι χρειαζόταν. Θα έτρεχα ακόμη και προς τον κίνδυνο για να τον τραβήξω σε ασφαλές μέρος. Έπειτα, πιθανότατα θα τον μάλωνα και θα του έλεγα να είναι πιο προσεκτικός, να περπατάει με μεγαλύτερη προφύλαξη.
Πιστεύω ότι το να μιλάει κανείς μέσα στην αγάπη μπορεί κάποιες φορές να ακούγεται αρκετά αυστηρό. Μάλιστα, πιστεύω ότι σύμφωνα με τη διδασκαλία της Βίβλου, μπορούμε να ελέγχουμε αυστηρά, με εξουσία, και ταυτόχρονα να το κάνουμε μέσα στην αγάπη. Το πρόβλημα βρίσκεται στην καρδιά: όταν δεν έχουμε αγάπη στην καρδιά μας για τους αδελφούς μας, αποκλείουμε τον εαυτό μας από το να τους πούμε την αλήθεια.
Στα χρόνια που ζούμε στην Αϊτή, έχω διαπιστώσει ότι ένας αυστηρός λόγος που λέγεται με αγάπη έχει πολύ μεγαλύτερη απήχηση από έναν ήπιο λόγο χωρίς αγάπη. Οι άνθρωποι συχνά γνωρίζουν αν τους αγαπάς ή όχι. Όταν υπάρχει αυτή η αγάπη, κάποιες φορές είναι απαραίτητο να ελέγχουμε, να επιπλήττουμε και να προτρέπουμε με κάθε μακροθυμία και διδασκαλία. Η σχέση μας θα καταλήξει μονόπλευρη, αν δεν μας επιτρέπεται ποτέ να διορθώνουμε κάποιον ή να του απευθύνουμε μια προειδοποίηση για τη ζωή του.
Όταν βλέπουμε ένα πρόβλημα στη ζωή ενός αδελφού, η αγάπη μας γι’ αυτόν μάς κάνει να μοιραστούμε μαζί του την ανησυχία μας. Αυτό κάνει η αληθινή αγάπη. Αν μας ενδιαφέρει περισσότερο η φιλία και να κυλούν όλα ομαλά, θα παραμελήσουμε αυτή την πολύ σημαντική πρακτική. Πολύ συχνά φοβόμαστε να μιλήσουμε στη ζωή ο ένας του άλλου, επειδή νομίζουμε ότι αν μιλήσουμε με ειλικρίνεια στον φίλο μας, εκείνος δεν θα μας εκτιμά πια. Να θυμάστε όμως: αν δεν έχουμε αγάπη ο ένας για τον άλλον, καλύτερα να σωπάσουμε. Αν βρισκόμαστε σε αυτή την κατάσταση, πρέπει να προσευχηθούμε να εργαστεί ο Θεός μέσα στην καρδιά μας, ώστε να αλλάξουμε· άλλωστε, ο Θεός ΕΙΝΑΙ αγάπη.
Λέω να μη μας απασχολεί το πώς μιλάμε; Ασφαλώς και όχι. Ελπίζω να μην είναι αυτό το μήνυμα που δίνω. Ξέρω ότι υπάρχει μια λεπτή γραμμή ανάμεσα στα δύο άκρα αυτού του ζητήματος, αλλά αν αφήσουμε την καρδιά μας να μιλάει με ειλικρίνεια και διάκριση από το Άγιο Πνεύμα, οι σχέσεις μας θα βελτιωθούν και θα δυναμώσουν.
Επειδή θα έρθει καιρός που δεν θα υποφέρουν την υγιή διδασκαλία, αλλά σύμφωνα με τις δικές τους επιθυμίες θα συσσωρεύουν δασκάλους, καθώς τους γαργαλάει η ακοή –2 Τιμόθεο 4:3. Αισθάνομαι πως η σημερινή εκκλησία έχει γίνει υπερβολικά μαλακή. Δεν μπορούμε να αντέξουμε τον έλεγχο και, επομένως, δεν ασκούμε πια αυτό το ζωτικό μέρος της χριστιανικής ζωής. Εξαιτίας αυτού, η αγάπη μας και η στενή μας κοινωνία φθίνουν. Αντί γι’ αυτό, αρκούμαστε να λέμε μόνο ευγενικά και ήπια λόγια, χωρίς ποτέ να παρακινούμε ο ένας τον άλλον να αυξηθεί. Έχουμε γίνει τόσο ευέξαπτοι, ώστε δεν μπορούμε πια να ακούσουμε τον Θεό να μιλάει μέσα από τους αδελφούς μας; Έχουμε γίνει τόσο ευαίσθητοι, ώστε οι συνεργάτες μας να μην έχουν την ελευθερία να μιλούν στη ζωή μας; Θεέ, άνοιξε τα μάτια μας! Θεέ, βοήθησέ μας!
Το σίδερο ακονίζει το σίδερο· έτσι ο άνθρωπος ακονίζει το πρόσωπο του φίλου του –Παροιμίες 27:17. Όταν ακονίζουμε ο ένας τον άλλον, μπορεί να μην είναι πάντα ευχάριστο. Συχνά θα τσούζει ή θα πονάει πολύ. Είναι όμως πολύ καλό για εμάς και αξίζει πάρα πολύ.
Ας πούμε ότι το όχημά σου έχει χαλάσει στην άκρη του δρόμου και δεν ξέρεις ποιο είναι το πρόβλημα. Έρχεται ένας αδελφός και, θέλοντας να σου δείξει την αγάπη του, ψάχνει να βρει κάτι «ωραίο» να πει. Σχολιάζει το όμορφο χρώμα του αυτοκινήτου σου και πόσο καθαρά φαίνονται τα παράθυρα. Όταν φεύγει, τι έχει κάνει; Τίποτε άλλο παρά να σου φτιάξει προσωρινά τη διάθεση. Εξακολουθείς να έχεις πρόβλημα. Έρχεται ένας άλλος αδελφός και τα πράγματα εξελίσσονται πολύ διαφορετικά. Ρίχνει μια ματιά στο αυτοκίνητο και λέει ελάχιστα για το χρώμα και τα παράθυρα. Εξετάζει γρήγορα τον κινητήρα και σου ανακοινώνει ότι υπάρχει ένα πρόβλημα που πρέπει να διορθωθεί. Σου λέει ότι αν δεν το διορθώσεις, δεν θα πας πουθενά. Θα θύμωνες μαζί του; Φυσικά και όχι. Θα παραπονιόσουν ότι δεν τον ένοιαζε καν πόσο ωραία ήταν τα λάστιχα; Ότι δεν είπε τίποτε για το χρώμα ή τα παράθυρα; Ούτε κατά διάνοια.
Όταν όμως πρόκειται για την αδελφότητα, όλοι θέλουμε να καθόμαστε και να μιλάμε για τα ωραία πράγματα, αφήνοντας στο σκοτάδι όσα είναι υπερβολικά «ευαίσθητα». Συμφωνήσαμε σιωπηρά μεταξύ μας να μη διορθώνουμε ο ένας τον άλλον; Σχεδόν φαίνεται πως, όταν ένας αδελφός θέλει να ελέγξει ή να προτρέψει έναν άλλον αδελφό, πρέπει να ετοιμάζεται για «πόλεμο». Δεν πρέπει να είναι έτσι. Αν αγαπάμε ο ένας τον άλλον, όπως λέει ο Θεός ότι πρέπει, αλλιώς δεν μπορούμε να Τον αγαπάμε, τότε θα είμαστε πρόθυμοι να εκφράζουμε και να ακούμε ο ένας τις ανησυχίες του άλλου.
Αν σκεφτούμε οτιδήποτε άλλο στη ζωή—μια σχολική αίθουσα, τον χώρο εργασίας, ακόμη και τους δρόμους της πόλης μας—χωρίς διόρθωση θα υπάρξει αποτυχία. Χρειάζεται να ακούμε όσους γύρω μας θέλουν να μας βοηθήσουν. Πάρα πολλές φορές προτιμάμε να μας αφήνουν στην ησυχία μας και χάνουμε ένα μεγάλο όφελος της αληθινής χριστιανικής αδελφότητας. Αν θέλουμε αυτή την ευλογία στη ζωή μας, θα χρειαστεί να επιλέξουμε συνειδητά να δεχόμαστε κάθε εποικοδομητική κριτική που μπορεί να έρθει στον δρόμο μας, ανεξάρτητα από το ποιος τη διατυπώνει ή από το πόσο αγενής μπορεί να φαίνεται. Κάτι που βοηθάει πολύ να δεχόμαστε «πληγωτικούς» ελέγχους είναι να λέμε πάντα στον εαυτό μας ότι ο άλλος θέλει να μας «βοηθήσει», όχι να μας «πληγώσει», ακόμη κι αν μπορεί να μας φαίνεται διαφορετικά.
Αλλά λέγοντας την αλήθεια με αγάπη… Ίσως σε αυτό το εδάφιο η έμφαση να βρίσκεται στην ίδια τη λέξη αλήθεια. Δεν είναι πάντα εύκολο να λέμε την αλήθεια· χρειάζεται να αγαπάς τον άλλον, για να βγεις από τη ζώνη άνεσής σου. Όταν έχεις μια ομάδα αδελφών που αγαπούν αληθινά ο ένας τον άλλον, θα μιλούν στη ζωή ο ένας του άλλου—θα λένε την αλήθεια μέσα στην αγάπη.
Ο τρόπος με τον οποίο μιλάμε ο ένας στον άλλον έχει ασφαλώς μεγάλη σημασία. Η δύναμη της γλώσσας δεν είναι καθόλου μικρό ζήτημα. Αν όμως δεν διστάζουμε να πούμε την αλήθεια, ακόμη κι αν αυτό σημαίνει ότι κάποιος θα δυσαρεστηθεί μαζί μας, δεν φταίμε τότε εμείς; Πιστεύω ότι ο φόβος του ανθρώπου έχει εισχωρήσει και μας ελέγχει περισσότερο απ’ όσο θα θέλαμε να παραδεχτούμε.
Ας εξετάσουμε μερικά παραδείγματα από την Αγία Γραφή. Αν ο Ιησούς είχε επιτρέψει στον φόβο των ανθρώπων να επηρεάσει τη ζωή Του, η διακονία Του θα ήταν πολύ διαφορετική—θα είχε μείνει σιωπηλός για μεγάλο μέρος του χρόνου. Σκεφτείτε τους μαθητές· καθένας τους υπέφερε για την… Τελικά, δεν μπορούσαν παρά να μιλούν για όσα είχαν δει και ακούσει. Ο Ιωάννης ο Βαπτιστής έλεγξε τον Ηρώδη! Και γι’ αυτό αποκεφαλίστηκε. Αν διαβάσετε το «Μαρτύρων Καθρέφτης», σε πολλές ιστορίες οι μάρτυρες θα μπορούσαν να είχαν μείνει ζωντανοί, αν μόνο είχαν σωπάσει ή είχαν πει ευχάριστα, βολικά λόγια. Δεν μπορούσαν όμως· έπρεπε να πουν την αλήθεια, όποια κι αν ήταν η έκβαση. Δεν αγάπησαν τη ζωή τους, ακόμη και μέχρι τον θάνατο. Δεν νομίζω ότι ήταν ο τόνος της φωνής αυτών των μαρτύρων που προκάλεσε την οργή των ανθρώπων εναντίον τους, αλλά μάλλον αυτό που είπαν.
Ας είμαστε ειλικρινείς. Σε όλους μας αρέσει όταν οι άνθρωποι είναι ευχαριστημένοι μαζί μας. Γι’ αυτόν τον λόγο εργαζόμαστε σκληρά και ζούμε ενάρετα. Είναι όμως βιβλικό αυτό; Πιστεύω ότι αυτό το εδάφιο, λέγοντας την αλήθεια με αγάπη, σκοπό έχει να μας κάνει να βγούμε από την εύκολη ζωή και να αρχίσουμε να λέμε τα δύσκολα λόγια της Γραφής, που θα κάνουν τον κόσμο να μας μισήσει· να λέμε τα δύσκολα λόγια που κάνουν έναν αδελφό ή μια αδελφή να εξετάσει τη συμπεριφορά του και να μετανοήσει.
Όταν μιλάμε μέσα στην αγάπη, πιστεύω ότι έχουμε ανοιχτή την πόρτα για να πούμε τα δύσκολα πράγματα. Είμαι πολύ ευγνώμων σε όσους με αγάπησαν τόσο, ώστε να μου πουν αυτά που χρειαζόταν να ακούσω. Προσεύχομαι να συνεχίσει ο Θεός να φέρνει τέτοιους ανθρώπους στη ζωή μου, ανθρώπους πρόθυμους, αν χρειαστεί, να θυσιάσουν τη φιλία μας για να με προειδοποιήσουν για το λάθος στον δρόμο μου.
Αχ, να ξεσήκωνε ο Θεός άντρες που έχουν την αιωνιότητα μπροστά στα μάτια τους και γνωρίζουν την αξία μιας ψυχής. Άντρες που ξέρουν να θυσιάζουν το να είναι αρεστοί, ώστε να μπορούν να είναι το φως του κόσμου. Πιστεύω ότι το πρώτο βήμα που χρειάζεται να κάνουμε για να εκπληρώσουμε αυτό το εδάφιο είναι να μετανοήσουμε για την έλλειψη αληθινής, βιβλικής αγάπης ο ένας για τον άλλον. Τότε, και μόνο τότε, θα μπορέσουμε να αρχίσουμε να… λέμε την αλήθεια με αγάπη, [ώστε να] αυξηθούμε σε όλα σε εκείνον, που είναι η κεφαλή, δηλαδή ο Χριστός –Εφεσίους 4:15.
