Die afgelope paar jaar het God my deur ’n vallei gelei—’n lang een wat skynbaar nooit eindig nie. Dit lyk asof daar, sodra een situasie opgelos is, ’n ander een opduik. Hierdie moeilikhede vereis ’n reaksie. Dikwels is dit nie soseer ’n reaksie in die vorm van fisieke optrede nie, maar eerder ’n reaksie van die gees. Vir my het dit omtrent twee jaar geneem voordat ek op ’n plek gekom het waar ek gesonde en, nog belangriker, Bybelse emosionele keuses begin leer het.
“Gees” word in hierdie artikel omskryf as “’n gemoedstemming of ingesteldheid van die verstand of uitkyk.” Die Bybel noem verskeie soorte geeste waarvan God my leer. Twee is meer algemeen vir almal en twee word spesifiek vir ons vroue gegee.
Voordat dit enige waarde het om te bespreek wat ’n Bybelse en gesonde gees is, is dit noodsaaklik dat ons verstaan dat dit ’n keuse is. Dit is nie die gevolg van omstandighede nie. Dit sal nie sommer onverwags oor ons kom nie. Veral as jong vroue vind ons dit baie maklik om deur emosies gedryf te word. Maar die meeste emosies wat ons “dryf”, is nie gesond nie. ’n Bybelse gees is die gevolg van bewuste—nie emosionele, deur omstandighede gedrewe—keuses. As ons dit toelaat, kan ongesonde emosies monsteragtig word en ons afwaarts trek na baie ongewenste plekke soos depressie, bitterheid en onsedelikheid. As reaksie hierop roep God ons om doelbewus die soort gees te kies wat in die Bybel beskryf word.
’n Gebroke gees
Want so sê die Hoë en Verhewene wat in ewigheid woon, en wie se Naam Heilig is: Ek woon in die hoogte en in die heiligdom, en by die verbryselde [verpletterde] en nederige van gees, om die gees van die nederiges te laat herlewe en die hart van die verbryseldes te laat herlewe –Jesaja 57:15.
Bo alles is dit noodsaaklik dat ons kies om gebroke te word. Dit is moeilik om die belangrikheid hiervan genoeg te beklemtoon. As ons nie toelaat dat ons gebroke word nie, maak ons die deur oop vir allerlei negatiewe emosies, reaksies en veral sonde.
Gebrokenheid is ’n moeilike, byna onmoontlike keuse om op ons eie te maak. Dikwels lei God ons in moeilike situasies in waar ons ’n keuse moet maak—óf godvrugtige gebrokenheid, óf iets ongesonds soos woede of moedeloosheid. Gebrokenheid stroop alles weg. Dit vereis dat ons ons beheer oor slegte dinge soos siekte of teleurstelling, en oor goeie dinge soos ons begeertes vir die toekoms, oorgee. Gebrokenheid beteken dat ons God beheer oor alles gee; ons hou niks terug nie. Diep gebrokenheid gebeur meestal nie alles op een slag nie; dit is ’n pynlike reis waarin ons opgee, en weer opgee, en weer opgee. Sonder om bitter te word. Sonder om geloof in God te verloor. Trouens, dit is in tye van verbryseling dat ons kies om goeie dinge van God te glo, selfs wanneer daar skynbaar geen goeie rede daarvoor is nie.
Gebrokenheid is ’n keuse—’n baie moeilike een wat die weg baan vir God om verheerlik te word, aangesien dit die proses is waardeur die self uit die weg geruim word. Dit maak dit ook moontlik vir ander, fyner eienskappe om na vore te kom.
’n Nugtere gees
Daarom, omgord die lendene van julle verstand, [en] wees nugter… –1 Petrus 1:13.
Die betekenis van “nugter” in hierdie vers is “om kalm en bedaard van gees te wees; om gematig te wees en nie deur emosies oorheers te word nie.” Dit is ’n interessante woord. Volgens hierdie vers word ons beveel om kalm en bedaard van gees te wees. As jong vroue weet ons hoe maklik, en selfs outomaties, dit gebeur dat ons gevoelens oor situasies en omstandighede buite beheer raak.
Wat my betref, was ek in ’n toestand van onsekerheid en vasgevang tussenin, en ek was so moedeloos dat ek skaars kon aangaan. Ek kon nie fokus op belangrike dinge soos werk en om na ander uit te reik nie. Terwyl ek hierdie vers bestudeer het, het God my daarvan oortuig dat, ja, al was ek in ’n baie donker tyd, Sy bevel aan my was om kalm te wees en nie toe te laat dat my woedende emosies my beheer nie. Hy het my op ’n plek gebring waar ek oomblik vir oomblik moes kies om beheer oor my gees te neem. Ek het gevind dat Hy my, namate ek God se weg gekies het, die genade gegee het om daarvolgens te lewe, wat ’n veel bestendiger en rustiger gees tot gevolg gehad het.
Skep dus moed in die donker tye! Kies om op omstandighede te reageer op God se manier. Terwyl Hy jou gees en jou karakter verfyn, wil Hy ook daarvoor verheerlik word. Dit is ’n reis waarop God my neem, en ek is Hom dankbaar dat Hy my gees geduldig bly breek en vorm tot Sy eer.
’n Sagmoedige gees
Maar laat dit … die versiering wees van ’n sagmoedige en stille gees… –1 Petrus 3:4.
In baie opsigte is ’n sagmoedige gees ’n oorgegewe gees. Dit is ’n gees wat volkome onder die beheer van die Almagtige God is. Dit verset hom nie teen onaangename omstandighede of streef daarna om die lewe “beter” te maak nie. Maar dit is ook nie ’n passiewe, “kry maar houe en kruip weg”-houding nie. Hierdie gees dui eintlik op iemand wat gawes en vermoëns het, opgelei en doeltreffend is, en baie nuttig in die werk van die kerk kan wees, en tog volkome aan God onderworpe is en net beweeg wanneer Hy dit wil.
’n Stille gees
Maar laat dit … die versiering wees van ’n sagmoedige en stille gees… –1 Petrus 3:4.
’n Stille en rustige gees is ’n wonderlike eienskap. Dit is vir ’n mens onmoontlik om dit te bereik. Wanneer jy hierdie gees in iemand sien, kan jy weet dat dit uit ’n gebroke hart kom. Volgens Jesaja is dit ’n keuse: …In terugkeer en rus lê julle heil, in stil wees en vertroue bestaan julle krag; maar julle wou nie –Jesaja 30:15.
’n Stille gees en ’n sagmoedige gees gaan hand aan hand. Dit is ’n ingesteldheid waarin jy terugstaan en God laat lei—of dit nou opwindend of vervelig, maklik of moeilik is—en Hom op geen manier teëstaan nie.
Daar is tye wanneer ons baie onrustig van gees voel, en dit is nie moontlik om onsself deur blote wilskrag daaruit te kry nie. Maar die Woord van God gee lewe, en deur God se beloftes te bestudeer, kan ons vrede en rus vir ons gees ontvang, asook moed en genade om aan te gaan. Ek stel die HERE altyddeur voor my; omdat Hy aan my regterhand is, sal ek nie wankel nie. Daarom is my hart bly en my eer juig; ook sal my liggaam in hoop rus –Psalm 16:8, 9.
